Soru: Kemoterapi sırasında nelere dikkat etmeliyim?

262/373
Soru: Kemoterapi sırasında nelere dikkat etmeliyim?

PCV, Temodal, Cisplatin, Lomustine gibi ilaçlarla tedavisi sırasında karşılaşılan en önemli yan etki kan sayımının düşük çıkmasıdır. Bu yüzden bu ilaçların uygulaması sırasında düzenli olarak kan sayımı yapılmalıdır. Şayet akyuvarlar (WBC) 3.0×109/l veya plateletler 100×109/l altına düşerse tedavi en azından 1 hafta geciktirilir. Kan sayımı birinci geciktirmenin ardından hala düşük kalırsa dozun indirilmesi gerekir. Peşpeşe 12 hafta boyunca kan sayımı yukarıdaki oranların altında kalırsa tedavinin durdurulması düşünülmelidir.

Kan sayımı düştüğünde enfeksiyonlara karşı vücudun savaşması zordur. Mikroplarla ve hasta kişilerle kontaktan mümkün olduğunca kaçınılmalıdır. Başağrısı, boğaz ağrısı, idrar sırasında sancı, üşüme ve titreme de kullanım sırasında görülebilir.

Bunlara ilave olarak yorgunluk ve nefes darlığı al yuvar sayısının düşmesi ile görülebilir. Bu durum aşırı hale gelirse hastaya ilave kan verilebilir.

Platelet düşmesine bağlı olarak diş fırçalarken ağız içinde kanamalar veya zaman zaman burun kanaması görülebilir. Vücutta kolayca morluklar veya kırmızı noktalar oluşabilir.

Yukarıdaki etkiler ilacın alınmasında 7 gün sonra başlar, 21-28 gün sonra tekrar normale döner.

İlaç Kullanırken Kendinize Nasıl Bakacaksınız?

  • Her 24 saat içinde en az 2 ila 3 litre sıvı (su, çay, süt vs vs) için.
  • İlaç kullanırken enfeksiyon kapma riskiniz yüksektir. Kalabalıktan veya en azından nezle grip gibi hastalığa sahip kişilerden uzak durun. Bu tür basit enfeksiyonlar normal bir insan için tehlike arzetmezken siz yakalandığınızda çok ağır geçirebilirsiniz. Bu sebepten tedavinize ara vermek zorunda dahi kalabilirsiniz.
  • Ağızda oluşacak yaralar için yumuşak bir diş fırçası kullanın. Ağzınızı günde 3 kez 1 tatlı kaşığı karbonat ve 1 kaşık tuz kattığınız 1 bardak su ile çalkalayın. Bu ağzınızda mantar oluşmasını ve bakterilerin yara yapmalarını engeller. İlaç kullanımı sırasında ağzınızda doğal olarak bulunabilecek bu parazitlere karşı çok daha hassas olacaksınız.
  • Vücutta çizik ve kanamaları en aza indirin. Örneğin traş olurken jilet kullanmayın elektrikli makina ile traş olun. İlacı aldığınız haftalarda epilasyon yapmayın.Çünkü kanda azalan platelet sayısı yaraların kanama süresini uzatır ve enfeksiyon riskini artırır.
  • Bulantıyı önlemek için doktorun verdiği bulantı giderici ilaçları kullanın. Büyük öğünler yerine sık sık ve azar azar yemek yiyin. Bulantı için taze zencefil kökünü kaynatarak bunun suyunu çay gibi içebilirsiniz.
  • Güneşten uzak durun. Güneş gören yerlerinizi kapayın, şapka ve gözlük takın, koruyucu krem kullanın (faktör 15)
  • Alkollü içeceklerden uzak durun, bunlar karaciğer ve böbreğinizde onarılamayacak hasarlara yol açabilir.
  • Yeterince dinlenin.
  • İyi beslenin.
  • Yukarıda belirtilen yan etkileri görmeniz halinde doktorunuza bunu bildirin. Gerekirse bunlara karşı ilaç isteyin.
  • İlaçlar bağırsak florasındaki hazmı kolaylaştıran bakterileri de öldürdüğünden kabızlık sorunu ile karşılaşılabilir. Bunu önlemek için probiyotik destekler alınabilir.
Kemoterapi sırasında ayak ve el parmak uçlarına soğuk kompres yapan bir hasta.

Kemoterapi sırasında ayak ve el parmak uçlarına soğuk kompres yapan bir hasta.

Ayrıca PCV kemoterapisi sırasında hastalarda saç dökülmeleri, parmak uçlarında ve tırnaklarda morarma görülebilir. Bunun sebebi ilacın kan dolaşımının az olduğu bu bölgelerde yoğunlaşmasıdır. İlaç alımı sırasında başa, ayak ve el parmak uçlarına buz konulması kan dolaşımını hızlandıracağından bu etkileri en aza indirmektedir.

 

Arkadaşkarınla paylaş:

MENU